Fidye yazılımı çeteleri, şifreledikleri verileri geri getirmenin tek yolunun yedek olduğunu biliyor. Bu yüzden saldırılarda ilk hedef çoğu zaman yedekler oluyor: Veeam'in paylaştığı verilere göre fidye yazılımı saldırılarının %93'ü önce yedekleri hedef alıyor. Sunucuyla aynı ağda duran, aynı yönetici hesabıyla erişilen bir yedek, saldırıda sunucuyla birlikte kaybedilebilir.
3-2-1 kuralı nedir?
- 3 kopya: Verinin asıl hâli dahil en az üç kopyası olsun.
- 2 farklı ortam: Kopyalar en az iki farklı ortamda dursun (örneğin sunucu diski ve NAS ya da teyp).
- 1 tesis dışı kopya: Bir kopya binanızın dışında olsun; yangın, su baskını veya hırsızlıkta da veriniz kalsın.
Günümüz için: 3-2-1-1-0
Fidye yazılımları yaygınlaştıkça kurala iki madde daha eklendi:
- 1 değiştirilemez veya çevrimdışı kopya: Bir kopya, belirlenen süre boyunca kimsenin silemeyeceği (immutable) bir depoda ya da ağdan tamamen ayrılmış (ör. teyp) olsun.
- 0 hata: Yedekler düzenli olarak geri yüklenerek test edilsin; geri yüklemede hata çıkmasın.
Örnek senaryolar
| İşletme | Kopya 2 (yerel) | Kopya 3 (tesis dışı / değiştirilemez) |
|---|---|---|
| 10 – 30 kişilik ofis | Synology NAS üzerinde Active Backup for Business | Veeam Bulut Yedekleme ile veri merkezimizde kopya veya NAS'tan buluta kopya |
| Sanallaştırılmış sunucular | Veeam veya NAKIVO ile değiştirilemez yerel depo (Ootbi) | Veri merkezimizde Veeam Cloud Connect kopyası |
| Uzun süre saklama zorunluluğu olanlar | Tekilleştirmeli yedekleme cihazı | LTO teyp ile çevrimdışı arşiv |
Sık yapılan hatalar
- Hep takılı duran harici disk: Sürekli bağlı bir disk, sunucuyla birlikte şifrelenir.
- Aynı yönetici hesabı: Yedek sistemine etki alanı (domain) yönetici hesabıyla girilebiliyorsa, o hesabı ele geçiren saldırgan yedekleri de silebilir. Yedek sistemi için ayrı hesap ve çok faktörlü doğrulama kullanın.
- Hiç denenmemiş yedek: Geri yüklemesi denenmemiş bir yedeğin çalışıp çalışmadığını ancak felaket anında öğrenirsiniz.
- Unutulan bulut verileri: Microsoft 365'teki e-posta, OneDrive, SharePoint ve Teams verileri de ayrıca yedeklenmeli.
- Kimsenin takip etmediği uyarılar: Başarısız yedek uyarıları her gün birinin gözünden geçmeli.
Kontrol listesi
- Kritik sunucularınızın en az üç kopyası var mı?
- Kopyalardan biri binanızın dışında mı?
- Kopyalardan biri değiştirilemez veya çevrimdışı mı?
- Yedek sistemi ayrı bir hesapla ve çok faktörlü doğrulamayla mı korunuyor?
- Son üç ayda gerçek bir geri yükleme testi yaptınız mı?
Bu sorulardan birine bile "hayır" diyorsanız, yedekleme ve felaket kurtarma hizmetimiz kapsamında mevcut yedeklerinizi ücretsiz inceleyip eksikleri gösteriyoruz.